Macaristan Merkez Bankası Başkanı György Matolcsy, ülkeyi ve Avrupa Birliği’ni (AB) kripto para madenciliğini ve ticaretini yasaklamaya çağırdı.
Başkan György Matolcsy, 11 Şubat tarihinde gerçekleştirilen basın toplantısında ülkeyi kripto para birimleri üzerinde bariz bir yasak uygulamaya davet etti. Ayrıca toplantıda Avrupa Birliği‘ne de seslenen Matolcsy, bu konuda birlikte hareket edilmesi gerektiğini vurguladı.
Çin‘in geçen eylül ayında tüm kripto para birimi faaliyetlerini yasa dışı ilan ettiğine ve geçtiğimiz ay Rusya Merkez Bankası‘nın kripto para ticareti ve madenciliğini yasaklamayı önerdiğine değinen Matolcsy, Rusya’nın bu teklifine tamamen katıldığını söyledi.
Ayrıca kıdemli AB düzenleyicisinin bitcoin üretmek için kullanılan madencilik yönteminin AB tarafından yasaklanması gerektiği görüşüne katıldığını belirten Matolcsy;
Kripto para birimlerinin yasa dışı faaliyetlere hizmet edebileceği ve finansal piramitler oluşturma eğiliminde olduğu açıktır. Rusya Merkez Bankası kripto para birimlerinin sahip olduğu büyüme ve piyasa değerinin gelecekte yükseleceğine dair spekülatif talebe dayalı olduğu ve bu durumun da bir balon etkisi yarattığı konusunda haklıdır.
Yeni finansal piramitlerin ve balonların oluşmasının önlenmesi için AB’nin birlikte hareket etmesi gerektiğini belirten Matolcsy, AB vatandaşlarının ve şirketlerinin düzenleyiciler tarafından takip edilerek yurt dışında kripto para birimlerine sahip olmasına izin verilebileceğini söyledi.
Macaristan Dışişleri Bakanı Peter Szijjarto, ülkesinin Ukrayna kriziyle ilgili topraklarına daha fazla NATO askeri kabul etmeyeceğini söyledi.
Bakan’ın euronews’e yaptığı açıklama, Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) Polonya ve Romanya’ya fazladan asker gönderdiği, Almanya’nın ise Litvanya’daki asker sayısını artırdığı sırada geldi.
Bu durumu başından beri kabul etmediklerini söyleyen Szijjarto, “Hayır, bunu kabul etmedik ve kabul etmeyeceğiz çünkü ülke topraklarında zaten NATO’nun askerleri var, yani Macar ordusu ve Macar silahlı kuvvetleri, güvenliği garanti altına almak için uygun durumdalar. Bu yüzden Macaristan topraklarında ek birliklere ihtiyacımız yok” ifadelerini kullandı.
“Taraflar en kötü senaryodan kaçınmak için temaslarını sürdürmeli”
ABD, Avrupa ve Rusya’yı Ukrayna kriziyle ilgili “en kötü senaryodan” kaçınmak için temaslarına devam etmeye çağıran Szijjarto, bir çatışma çıkması durumunda “en büyük kaybedenin” Orta Avrupa olacağını vurguladı.
Dünyanın tümüyle diyabetlilerden oluşan ilk profesyonel bisiklet takımı Team Novo Nordisk, 2022 sezonuna Türkiye’de 10-13 Şubat tarihleri arasında düzenlenen Antalya Bisiklet Turu’yla başlıyor. Novo Nordisk bisiklet takımı, dünyanın her yerinde katıldığı profesyonel yarışlarda Tip 1 diyabetli bireyleri sporda olduğu gibi yaşamın her alanında aktif olmaya davet ediyor.
Merkezi ABD’de, Atlanta’da olan Team Novo Nordisk UCI ProSeries’de yarışan profesyonel takım, bu yıl 10’ncu sezonunu yaşıyor. Profesyonel erkek takımı 13 ülkeden, yaşamlarını Tip1 diyabetle başarıyla sürdüren 18 sporcudan oluşuyor. Takımda; Avustralya, Belçika, Çek Cumhuriyeti, Finlandiya, Fransa, İngiltere (Man Adası), Macaristan, İrlanda, İtalya, Hollanda, Yeni Zelanda, İspanya ve ABD’den diyabetli sporcular yer alıyor.
Kusztor Péter – Facebook – Team Novo Nordisk Macar üyesi
Novo Nordisk Türkiye Başkan Yardımcısı ve Genel Müdürü Dr. Burak Cem, şirket olarak misyonlarının, global iş birlikleri ve geleceğe yön veren yaklaşımla 21. yüzyılın en büyük sağlık sorunlarından biri olan diyabeti yenmek ve obeziteyi değiştirmek olduğunu söyledi. Yaklaşık 100 yıldır kendini diyabet alanında toplumsal sağlığa adamış ve dünyanın en büyük vakfı tarafından yönetilen bir firma olan Novo Nordisk’in, insan sağlığına kattigi faydayı tüm kazanımların önüne koymaktan gurur duyduğunu sözlerine ekledi.
Tip1 diyabetli bireylerin, doğru yönetimle hayatlarında hiçbir aktiviteden geri kalmalarına gerek kalmadan, herkes gibi sporcu olabileceklerine dikkat çeken Dr. Burak Cem, “Bu nedenle de özellikle diyabetli bireylerin, sporun her dalındaki başarılı girişimlerini ve yaşam kalitelerini artirmayi hedefleyen çeşitli projeleri destekleyerek fark yarattığımıza inanıyoruz. Spor da bizim için bu alanlardan en öncelikliler arasında yer alıyor” dedi.
Macaristan’da altı muhalefet partisi ülkenin yıllardır yenilmeyen lideri Orban’a karşı birleşti. Ortak adayda muhafazakar bir belediye başkanının ismi öne çıktı. Zira muhalefet Orban’ı ancak muhafazakar bir adayla yenebileceğine inanıyor.
Macaristan Cumhurbaşkanı Janos Ader, parlamento seçimlerinin 3 Nisan’da düzenleneceğini duyurdu.
Element5 Digital / Pexels
Seçimin muhalefet için tarihi bir önemi var, çünkü belki de ilk defa Macaristan’ın en uzun zamandır görev yapan Başbakanı Viktor Orban küçük ortağı sağ muhafazakâr Hristiyan Demokratik Halk Partisi (KDNP) ile birlikte kendisine karşı birleşen 6 muhalefet partisi, Jobbik-Daha İyi Bir Macaristan Hareketi, Demokratik Koalisyon (DK), Macaristan için Diyalog (PM), Yeşiller Partisi (LMP), Momentum Hareketi, Macaristan Sosyalist Partisi (MSZP)’ne karşı kritik bir ‘yenilmezlik’ sınavı verecek.
Zira, son anketler muhalefet koalisyonu ve Orban’ın Fidesz Partisi (Macar Yurttaş Birliği) arasında yoğun bir rekabet olduğunu gösteriyor. Zavecz Research’un kamuoyu yoklamalarına göre oy kullanan nüfusun yüzde 49’u hükümet değişikliği istiyor. Aynı araştırma şirketinin son anketlerinde iktidar koalisyonu yüzde 39 iken muhalefet kanadı yüzde 40 seviyesinde ölçülmekte.[1]
Ülke seçimlerin olduğu 3 Nisan’da Orban’ın uzun zamandır ‘LGBTIQ propagandası’ olarak dile getirdiği cinsel eğitim ve cinsel yönelim programları ile ilgili düzenlemelere yönelik konularda da referanduma gidiyor. Buna göre, referandum kapsamı, ‘reşit olmayan çocukların gelişimini etkileyen ’medya içeriğinin sınırsız sunumunu ve homoseksüellik ve transseksüellik konularının eğitim müfredatından kaldırılmasını da kapsayan LGBTIQ ile ilgili düzenlemeler. İnsan hakları savunucuları bu tür düzenlemelerin insan haklarına aykırı olarak değerlendirirken temmuz ayında Avrupa Komisyonu Macaristan’a karşı LGBTIQ bireylerin temel haklarını ihlal ettikleri gerekçesiyle yasal işlem başlatmıştı.
Öte yandan, hükümet kanadı düzenlemelerin Hristiyan aile değerlerini Batı liberalizmine karşı korumaya yönelik olduğunu öne sürmekte. Öyle ki, bu duruş geçen yıl Polonya Başbakanı Mateusz Morawiecki ve İtalyan Lig Partisi lideri Matteo Salvini’nin Budapeşte ziyareti sırasında‘Hristiyan değerler üzerine kurulu Avrupa rönesansı’ başlatma naralarıyla Avrupa’da yeni bir sağcı ittifak kurma yolunda da kendini en somut şekilde göstermişti.
Cinsiyet konularına ek olarak Fidesz yeniden seçim kampanyasının merkezine yabancı düşmanlığı, ırkçılık ve göçmen karşıtı politikaları koymuş durumda. Özellikle son iki görev süresi boyunca mülteci krizinin de rüzgarını arkasına alarak aşırı sağ kanatta konumlanan parti söylemlerinde de genellikle dışlayıcı kimlik siyasetini öne çıkarmakta.
Orban’a karşı birleşen muhalefetin ortak adayı ise ülkenin güneydoğusundaki Fidesz’in kalesi olarak görülen Hodmezovasarhely kentinin 2018 belediye seçimlerinde seçilen muhafazakâr belediye başkanı Peter Marki-Zay.Fidesz’i kendi kalesinde yenmesinin yanı sıra muhafazakâr ismin öne çıkmasının altında yatan en önemli sebep ise muhalefetin muhafazakâr bir başbakanı ancak muhafazakâr bir aday ile yenebileceğine olan inancı. Bu sebeptendir ki geçtiğimiz belediye seçimlerinde ‘Orban’ı Budapeşte’de yenerek’ siyasi popülaritesini oldukça arttıran Budapeşte belediye başkanı Gergely Karácsony, Marki-Zay lehine yarıştan çekildi.
Çatı aday Marki Zay, Orban’ı ve partisini genellikle ikiyüzlülükle suçluyor, “Şimdiki hükümetin muhalefette olması halinde demokrasinin ve liberalizmin en büyük destekçisi olacaklarına inanıyorum.”[2]Ayrıca, röportajlarında da temel hak ve özgürlüklere, hukukun üstünlüğüne ve ülkenin kalkınmasına verdiği önemi sıkça dile getiriyor;
“Başsavcının yolsuzlukları kovuşturduğu, suçluları aklamadığı bağımsız bir yargı, özgür bir basın istiyoruz. Artık sonuçsuz bir ülke olmayalım. Yeni bir anayasaya frenler ve karşı ağırlıklar konulmalı.”[3]
“Kişisel olarak, Macaristan’ın en az Polonya kadar gelişmesini istiyorum. Uluslararasıöğrenci değerlendirme programları-PISA anketleri Polonya’da eğitim kalitesinin nasıl geliştiğini gösteriyor- onlardan çok şey öğrenmeliyiz. Estonya, kamu yönetiminin dijitalleştirilmesi ve otomatikleştirilmesinde ön saflarda yer alıyor, İrlanda fakir bir ülkeden gelişmiş bir ekonomiye geçti. Önümüzde bu gibi çok güzel örnekler var.”[4]
Siyasi gelişmeleri, eğilimleri ve konjonktürü ile ülkemizi pek de aratmayan Macaristan’da seçimlerin nihai sonucu rekabetin başa baş olmasından dolayı çözümlenmeyi bekleyen bir düğüm gibi bir süre daha masada bekliyor olacak…
Yazar: Melek Aylin Özoflu, İstanbul Üniversitesi İngilizce/Almanca Mütercim Tercümanlık bölümlerinden mezun olmuştur. Yüksek lisans eğitimini Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Avrupa Çalışmaları bölümünde ‘Avrupa Entegrasyon Sürecinin Krizler Işığında Yeniden Düşünülmesi’ adlı tezi ile 2017 yılında tamamladıktan sonra, Macaristan Hükümeti bursu ile doktora eğitimine Budapeşte Corvinus Üniversitesi’nde devam etmeye hak kazanmıştır. Hali hazırda Corvinus Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler bölümünde doktora adayıdır. Doktora tezini Avrupa borç krizi ve mülteci krizi bağlamlarında Avrupa kimliğinin inşası üzerine yazmıştır. Çalışma alanları Avrupa kimliği, Avrupa bütünleşmesi ve Avrupa krizleridir. Bu alanlarda çeşitli makaleleri bulunmaktadır.
İsrail ELTA şirketinden Demir Kubbe olarak anılan hava savunma sistemini satın alan Macaristan’da, bu sistemi kullanacak olan uzmanların İsrail’de eğitim aldıkları açıklandı.
Macar basınında çıkan haberlere göre savunma sisteminin kurulup aktifleştirmesinde görev yapacak olan Macar askeri uzmanlar iki aydır İsrail’de bu konuda eğitim görüyor.
Macar Savunma bakanlığı Savunma Silahları Tedarik Müsteşarı Gaspar Maroth İsrail’de yıllardır kullanılan bu sistemin dünyanın en mükemmel hava sahası koruma sistemi olduğunu belirtti ve “Macaristan hava sahasının eksiksiz korunması Macar hükümetinin birincil önceliklerinden biridir” dedi.
Gaspar Maroth “bölgesel çatışmalar riskinin yüksek olduğu bir coğrafyada bulunan ve aynı zamanda NATO üyesi bir ülke olan Macaristan’ın savunma yükümlülükleri olduğunu; “Demir Kubbe” sistemiyle ülke hava sahasının tek bir merkezden ve bütünsel olarak korunabileceğini vurguladı.
Demir Kubbe nasıl çalışıyor?
Demir Kubbe hava savunma sisteminin beynini 360 derecelik bir açıyla hava sahasını sürekli olarak kontrol eden merkezi bir radar sistemi oluşturuyor.
Radar sistemine bağlı olarak ülkenin değişik bölgelerine yerleştirilen füze bataryaları, bir saldırı tespit edildiğinde hızla yanıt verebiliyor. Sistem kısa mesafeli füzelere ve 70 km menzile sahip topçu mermilerine karşı korunmayı hedefliyor. Radar sisteminin tespit ettiği füzelere ve topçu mermilerine anında yanıt verme prensibiyle çalışan “Demir Kubbe” savunma sisteminde “düşman” füzeleri daha havadayken imha edilebiliyor.
Meteoroloji koşullarından etkilenmeden faaliyet gösteren sistem 24 saat aktif tutuluyor.
“Demir Kubbe” hava sahası savunma sistemini üreten ELTA şirketi yetkilileri sistemin “2021 yılında İsrail kentlerine yönelik olarak Batı Şeria ve Gazze’den fırlatılan yaklaşık 5000 füzenin yüzde 90’ından fazlasını etkisizleştirdiğini” söylüyor.
Demir Kubbe hava savunma sistemi füze bataryalarının Macaristan’da hangi bölgelere yerleştirileceği konusunda ise bir açıklama yapılmadı.
Dünyanın ilk Türkoloji Enstitüsü sayılan Macaristan Eötvös Lorand Tudomanyegyetem (ELTE) Üniversitesi Türkoloji Bölümünde, 1962’de Türkçe ile tanışan Macar Türkolog Edit Tasnadi, Türkiye ve Türkçe üzerine çalışmalarını sürdürüyor.
Orhan Pamuk, İlber Ortaylı, Yaşar Kemal ve birçok dünyaca ünlü Türk yazarın 60’a yakın kitabını Macarcaya çeviren Tasnadi, Türkiye ve Türkçe ile iç içe geçen 60 yıllık serüvenini AA muhabirine anlattı.
Lise eğitimi sırasında Macarca öğretmeninin etkisiyle dil bilimci olmaya karar verdiğini belirten Tasnadi, üniversitede Macarcanın yanında ek branş olarak bir akrabasının, Macarca ile Türkçenin birbirine yakın diller olduğunu söylemesi üzerine Türkoloji bölümünü seçtiğini aktardı.
Tasnadi, Macarlar ve Türklerin tarihte çok defa yollarının kesiştiğini, modern Macarcanın birçok Türkçe kökenli kelime içerdiğini, dil-edebiyat öğrencilerinin eğitimleri sırasında bunları öğrendiğini söyledi.
Öğrencilik yıllarının, 1962-1967 arasında Soğuk Savaş dönemine denk geldiğini, Türkiye ve Macaristan’ın iki ayrı blokta yer aldığı için çeşitli zorluklarla karşılaştığını anlatan Tasnadi, bu dönemde Türkiye’den eğitim kitapları bile temin edemediklerini kaydetti.
Tasnadi, üniversiteye başladıkları dönemde Türkçe materyal temininde ciddi sıkıntılar çektiklerine dikkati çekerek “Biz en fazla Bulgaristan’da basılan Türkçe kitapları bulabiliyorduk. O dönemde sadece gramer öğrenebildik, Türkçe pratik yapma şansına sahip değildik.” diye konuştu.
isans eğitimi sonrası Türkçe ile irtibatının devam ettiğini, Macar kamu radyosunun Türkçe yayın bölümünde işe başladığını dile getiren Edit Tasnadi, burada 1967-1990 yıllarında çalıştığını söyledi.
Macaristan’da Soğuk Savaş döneminde bile Türkçe yayınlara çok büyük rağbet olduğuna dikkati çeken Tasnadi, dinleyicilerden sepetler dolusu mektup aldıklarını kaydetti.
“Dünyanın en güzel hali Türkiye’de Macar olmak”
Radyodaki görevinden sonra 1993-1998 yıllarında Ankara Üniversitesi Hungaroloji Bölümünde 5 yıl aralıksız çalıştığını aktaran Tasnadi, bu dönemde Türkleri çok yakından tanıma şansı yakaladığını belirtti.
Pandemi nedeniyle Macaristan’a gidemeyen Rus turistlerin termal turizmde rotasını Türkiye’ye çevirdiğini söyleyen Hediye Güral Gür, artışın devam edeceği yönünde umutlu olduklarını söyledi.
Pandemi nedeniyle termal turizm için Macaristan’a gidemeyen Rus turistlerin rotasını Türkiye’ye çevirdiğini söyleyen NG Hotels’in Yönetim Kurulu Başkanı Hediye Güral Gür, “2022’den bir hayli umutluyuz” dedi.
Hürriyet’ten Burak Coşan’a konuşan Hediye Güral Gür, termal otel yatırımlarına ilişkin şu bilgileri verdi: “Sapanca’da ilk yatırımımız 2008’de devreye alındı. Bu otelimize çok ciddi talep aldık. Artan talebi karşılayabilmek için ikinci otelimizi devreye aldık. Tesisi yaparken pandemi ortaya çıktı. Buna rağmen yatırıma devam kararı aldık. Kasım ayında NG Enjoy’u açtık. Şu anda daha çok yerli turist ağırlıklı gidiyoruz. Ancak kısıtlamaların daha da azalması ve sorun yaşadığımız ülkelerle sıkıntıların sona ermesiyle daha fazla yabancı turist ağırlayacağımızı tahmin ediyoruz. 2022’den bir hayli umutluyuz”.
A weboldalon cookie-kat használunk, amik segítenek minket a lehető legjobb szolgáltatások nyújtásában. Weboldalunk további használatával jóváhagyja, hogy cookie-kat használjunk.
![Türkinfo](https://turkinfo.hu/wp-content/uploads/2024/05/rsz_turkinfo_15_png.png "Türkinfo - \")
