Macaristan’da Başbakan Viktor Orban’ın seçim zaferinin yankıları daha dinmeden Avrupa Birliği (AB) beklenen adımı attı. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen Salı günü Macaristan’a karşı hukuk devleti kurallarının ihlal edilmesi nedeniyle yaptırım işlemlerine başlandığını açıkladı. Komisyon, AB’nin yürütme organı.

Avrupa Parlamentosu’nda konuşan Ursula von der Leyen bir soru üzerine, AB’nin Macaristan ile pek çok konuda ihtilafları bulunduğunu ama en önemli konunun da ülkedeki yolsuzluk iddiaları olduğunu söyledi.

Macaristan’a verilen AB yardımlarının ödenmesi, hukuk devleti ihlalleri iddiaları üzerinde geçen yıl durdurulmuştu.

Von der Leyen, sorumlu komisyon üyesi Johannes Hahn’ın Macar hükümeti yetkilileri ile resmen görüştüğünü ve komisyonun işlemlerinin başlatıldığına dair belgeleri de Budapeşte’ye gönderdiğini söyledi.

Von der Leyen’in bu açıklaması üzerine Macar ulusal para birimi forint %5 değer kaybetti.

Bu gelişme elbette akla iki gün önce Macaristan’da seçimleri kazanan Viktor Orban’ın, seçim zaferini kutlarken yaptığı konuşmada, sözlerine Brüksel’e meydan okuyan şu cümlelerle başlamasını getirdi:

“Öyle bir zafer kazandık ki, değil Brüksel’den, Ay’dan bile görülür”

Macaristan Başbakanı Viktor Orban, 12 yıllık iktidarı süresince pek çok kez Avrupa Birliği’ni karşısına almaktan çekinmemişti. Budapeşte ve Brüksel arasında yaşanan atışmalar, elbette her iki taraf açısından da farklı açılardan değerlendiriliyordu.

AB, Macaristan’da Orban iktidarı dönemine ait uygulamaları çoğu kez kaygıyla izliyor ve bunların bir kısmının AB’nin temel mevzuatıyla çelişkiler oluşturduğunu, AB’nin temelini teşkil eden sözleşmedeki hukuk devleti ilkelerinin çiğnendiği kaygıları yarattığını söylüyordu.

Şaibeli fon dağıtımı

Avrupa Birliği özellikle AB fonlarının Macar hükümeti tarafından şaibeli bir şekilde dağıtıldığı iddiaları üzerinde duruyordu. Bu konuda hazırlanan bazı raporlar (OLAF raporu), bu iddiaları doğruluyordu.

Uluslararası Şeffaflık Örgütü’nün (Transparency International) 2022 araştırmasına göre Macaristan AB içinde yolsuzlukların en fazla olduğu ikinci ülkeydi. Avrupa Birliği iddiaların daha iyi bir şekilde soruşturulabilmesini öneriyordu.

Bunun yolu ise Macaristan’ın AB tarafından kurulan ve ülkeler bazında soruşturma yetkilerine de sahip olan Avrupa Savcılığı’nı kabul etmesi ve bu kuruma Macaristan topraklarında da soruşturma izni vermesiydi.

Macaristan hükümeti bu talebi reddetti. Bu kuruma katılmadı. Macaristan hükümeti Brüksel’in yetkilerini ulusal egemenlik koşullarını ihlal edecek şekilde genişletmek istediğini öne sürüyordu. Budapeşte “Brüksel bürokratlarının” hamiliğini reddettiğini açık açık ifade etti ve geçtiğimiz yıllar içinde Brüksel karşıtı kampanyalar başlattı.

Ancak bütün bunlar olurken, Budapeşte AB yardımlarını almaya da devam ediyordu. Sonunda ipler gerildi, ve 2021 yılı sonlarında Avrupa Birliği hem Macaristan ve hem de Polonya ile ilgili olarak hukuk devleti kurallarının ihlali prosedürünü başlattı. İlk önlem olarak da her iki ülkeye verilen yardımların ödenmesinin, sorunlar ortadan kaldırılıncaya kadar durdurulmasına karar verdi.

Budapeşte, Brüksel karşısında yalnız mı kaldı?

AB’nin uzun bir tereddüt döneminin ardından 2021 yılının sonbaharında Macaristan ve Polonya karşısında ihlal prosedürünü başlatmasının nasıl bir yol haritası izleyeceği o zaman henüz çok net belli değildi.

Vişegrad Ülkeleri olarak adlandırılan dört doğu Avrupa ülkesi, Polonya ve Macaristan’ın liderliğinde AB içinde ciddi bir lobi grubu olarak seslerini duyurabiliyor ve AB’nin diğer üyelerini gerekirse bu tartışmada tarafsız konumlara çekebiliyordu.

Ancak aradan geçen birkaç ay Avrupa’da çok şeyi değiştirdi. Rusya’nın Ukrayna’yı istila etmesi, 2. Dünya Savaşı’nı anımsatan korkunç savaş sahneleri ve Batı Avrupa ülkelerinin Rusya’nın yayılmacı politikasıyla yüzleştiklerinde içine düştükleri şaşkınlığın ve çaresizliğin ardından, hızlı ve kesin adımlar atılacağının ilk işaretleri de geldi.

AB’nin, Fransa ile birlikte merkez gücü konumunda olan Almanya, bir yandan Rusya’ya karşı hızlı önlemler almaya başladı, diğer yandan da o tarihe kadar elden bırakmadığı Doğu Avrupa ülkelerine karşı takındığı hoşgörüye son vereceğinin sinyallerini duyurdu.

AB’nin Macaristan’a karşı Salı günü yapılan açıklamada hissedilen net tavrı alma cesaretini gösterebilmesinde, elbette Polonya’nın da önemli payı vardı. Çünkü Ukrayna’ya olan Rusya müdahalesi, Rusya’yı ulusal güvenliğinin en önemli tehdidi olarak gören Polonya’nın dış politikasında da revizyona neden olmuştu.

Varşova, Ukrayna-Rusya çatışmasında “tarafsız” pozisyon almaya çalışan Macaristan’dan uzaklaştı. V4 ülkelerinin son zirve toplantısına katılmadı ve AB içinde en sıkı müttefiki olan Macaristan’ı yalnız bırakabileceğinin sinyallerini verdi.

Brüksel için bu sinyal anlaşılan yeniden atağa geçmek için yeterli bir işaretti.

AB ve Macaristan arasındaki ilişkilerin geleceği

AB’nin merkezi yapısının güçlenmesinin yolunun “sorun yaratan Doğu Avrupa ülkelerini disiplin altına almaktan” geçtiği açık. Ülkesinde gerekirse nükleer başlıklı Amerikan füzeleri bile yerleştirmeye hazır olduğunu açıklayan Varşova, ulusal güvenliği açısından Brüksel’in taleplerine razı olmuş görünüyor.

Çek ve Slovak siyasetçileri de kendi ulusal güvenliklerinin Batı’ya daha iyi entegre olmaktan geçtiğini Ukrayna savaşı dolayısıyla yaptıkları açıklamalarda dile getirmişlerdi.

Şu anda birincil sorun Macaristan. Genel seçimler öncesi, yani AB ile daha sıkı ilişkiler kurmayı vadeden muhalefetin başarı ihtimalinin henüz var olduğu zaman diliminde sorun dondurulmuştu. AB, yaptırımlarını uygulamak için seçim sonuçlarını beklemeyi tercih etti.

Ancak Viktor Orban’ın büyük zaferiyle hesaplar alt üst oldu. Macar başbakanı seçimlerden seçmenlerden aldığı büyük bir destekle çıktı ve bu desteğe güvenerek de, seçim konuşmasında Brüksel’i açıkça hedef aldı.

Brüksel de Salı günü yaptığı açıklamayla yanıt verdi ve Macaristan ile ilgili ihlal işlemlerinin başlatılacağını açıkladı.

Viktor Orban’ın bugün yüz yüze kaldığı en büyük çelişki, kendisine büyük destek veren Macar seçmenlerin, aynı zamanda AB’ne dört elle sarılmaları.

Şimdiye kadar yapılan kamuoyu araştırmalarının tümünden çıkan sonuç Macar toplumunun en az dörtte üçünün AB’den çıkmayı asla onaylamadığı.

Yani Orban’ın manevra olanakları bu alanda oldukça sınırlı.

Viktor Orban bu dezavantajı avantaja dönüştürebilir mi?

AB ve Macaristan arasındaki tartışmaların geleceği çok bilinmeyenli bir denklemin sonucuna bağlı. Bu denklemde bilinmeyenlerin başında Rusya-Ukrayna savaşı geliyor. Çarpışmaların sonunda olası bir barış sürecinin şekillenmesinde ortaya çıkacak koşullar, AB’nin dış politikasına damga vurabilecek öneme sahip.

AB’nin Rusya’ya karşı çıkarlarını ve pozisyonlarını savunabilmesi için kendi içinde otoritesini sağlamlaştırması, üye ülkelerle daha sıkı ve disiplinli bir ilişki geliştirmesi gerekiyor. Macaristan bugünkü konumu itibarıyla buna engel teşkil ediyor. Ancak Rusya’nın ana sorun haline geldiği bir uluslararası anda Brüksel’in Macaristan üzerinde çok baskı uygulayabilme şansı da yok ve bunu Orban da biliyor.

Arkasında seçimlerden aldığı güçlü bir iç destek olmasına rağmen manevra imkânları kısıtlı olan, ancak uluslararası ilişkilerde stratejik düğümlerin çözümünde büyük deneyime sahip Viktor Orban işte bu dezavantajı avantaja dönüştürebilir.

Rusya ile olan sıkı ve çok yönlü ilişkilerini savaşın başlamasının ardından kademeli bir şekilde terk eden, ve bunu seçimlere bir üstünlük olarak taşıyabilen Orban, aynı taktiği AB ile olan ilişkilerinde de uygulayabilir.

Tarık Demirkan- BBC

Macaristan genel seçimlerinin en büyük sürprizi seçimler öncesi uzun çalışmalar sonucunda bir araya gelen ve ön seçim yoluyla ortak adaylar saptayan muhalefetin büyük bir yenilgiye uğramasıydı.

Yenilgi tanımlamasının kriteri sadece muhalefet ittifakının 12 yıldır devam eden Viktor Orban iktidarına son verememesi değildi.

Viktor Orban, Pazar günü yapılan 2022 seçimlerinden, bir önceki yani 2018 genel seçimlerinde aldığı oyları artırarak çıktı.

Muhalefet ise 2022 yılı genel seçim sonuçlarına göre Orban’ın oy oranını yakalamak şöyle dursun, muhalefet ittifakında yer alan partilerin 2018 yılında aldıkları oy toplamının da altına düştü, parlamentodaki sandalye sayısı da azaldı.

Orban ve cephesinin devlet imkânlarını da kullanarak gündeme getirdikleri “tam saha prese” karşı koyabilecek maddi imkânlara sahip olmayışları da vurgulandı, yalana ve siyasi ahlaktan uzak iddialara dayandırılan karalama kampanyalarının etkisinden de söz edildi.

Elbette bunların her biri bir miktar doğruluk içeriyor. Ancak acaba sorun bunlardan mı ibaret? Muhalefetin kendi iç işleyişi, ittifak süreci, seçim kampanyasının idaresi hatasız mıydı?

Bu yenilgi yanıt bulunması gereken bir dizi ağır soruyu muhalefetin önüne koymuş durumda.

Elbette yanıtlar seçimin yarattığı hayal kırıklığının ardından süreç içinde bulunacak, yenilginin kodları çözülmeye çalışılacak.

Seçim aritmetiğinde 5+1 her durumda 6 eder mi?

Üzerinde en çok tartışılan konu, seçim ittifakında bir araya gelen ve ortak noktası sadece Orban’ı iktidardan indirmek olan “sağ” ve “sol” partilerin kendi doğal tabanlarına ne kadar hakim olabildikleri, ve seçimlerde kendi seçmen kitlelerini ortak adaylara oy vermeleri konusunda ne kadar yönlendirebildikleri.

Yorumcular özellikle radikal sağ “Jobbik” Partisi üzerinde duruyorlar. Milliyetçi Jobbik Partisi 2018 seçimlerinde %20 gibi çok yüksek bir oy alarak Fidesz’in ardından ikinci büyük parti olarak meclise girmişti.

Ancak seçim sonrası parti içinde yaşanan iç çatışmalar, Orban’a karşı ittifak konusunun da gündeme gelmesiyle derinleşmiş ve parti içinde radikal bir grubun partiden ayrılmasını beraberinde getirmişti.

Daha sonraki süreçte Jobbik tabanının sol partilerle iş birliğine sıcak bakmadığı sinyalleri parti üst yönetimi tarafından çok ciddiye alınmadı ve sonuçta 3 Nisan’da sandıktan çıkan büyük hezimet, Jobbik tabanının parti yönetimini cezalandırdığını ortaya koydu; Jobbik partisinin güçlü olduğu bölgelerden ortak muhalefete yeteri kadar destek gelmemişti.

Dahası Jobbik’ten ayrılan bir grubun oluşturduğu yeni radikal sağ parti %5’lik barajı aşarak parlamentoya girmeyi başardı. Bu da önümüzdeki dönemde Jobbik partisinin doğal tabanındaki erozyonun devam edeceğinin bir işareti.

Elbette partiler arasındaki “kan uyuşmazlığı” tartışması sadece Jobbik seçmeni ile sınırlı değil. Sol partilerin seçmenleri arasından da ortak listelerdeki Jobbik adaylarına oy çıkmadığı kanısı çok yaygın.

Sonuçta muhalefet partileri bir önceki seçimlerde tek tek aldıkları oy miktarı ile karşılaştırıldığında 2022 seçimlerinde ittifak olarak tam bir milyon daha az oy aldı.

Yani siyaset aritmetiğinde 5+1=6 sonucunu vermedi, partilerin tabanlarının hazımsızlığı toplam oyları artırmadı, tersine azalttı.

Ön seçim başarı şansını mutlaka artırır mı?

Macar muhalefet ittifakı tek turlu dar bölge seçim sistemi uygulaması nedeniyle seçim bölgelerinde FİDESZ adayı karşısına tek adayla çıkmak için ön seçimlere gitti. Ön seçimin amacı söz konusu seçim bölgesinde en güçlü adayın hangi partiden olacağının tespitiydi.

Ancak ön seçimlere isteyen herkes katılabildiğinden, belki de demokratik olma çabası nedeniyle tamamen denetimsiz bir aday belirleme süreci yaşandı. Pek çok yörede güçlü gibi görünen partinin önerdiği adayın, aslında tüm seçmenlerin oyunu alabilmekten hayli uzak bir profil çizdiği sonra anlaşıldı.

Bazı yerlerde milletvekili aday adayı seçilen kişilerin yolsuzluklarda adı geçtiği, ya da geçmişte savunulamayacak ırkçı açıklamalar yaptığı anlaşıldı. Her ne kadar bu kişiler daha sonra geri çekilseler de bu, seçmenler nezdindeki güveni azalttı.

Ön seçim, milletvekili adaylıklarında olduğu gibi ortak başbakan adayının kim olacağının tespitinde de sakatlıklar içeriyordu.

Beş adayın arasından aday sayısını önce üçe, sonra bire indiren ve tamamen kamuoyuna açık yapılan ön seçim sistemindeki boşluklar, sürpriz bir şekilde aslında arkasında bir parti bile bulunmayan küçük bir şehrin muhafazakâr belediye başkanının öne çıkmasını sağladı.

Bu yöntemle muhalefetin ortak adayı haline gelen Peter Marki-Zay’ın ülke genelinde bir kampanyayı kaldırabilecek kapasitede olup olmadığı çok tartışıldı. Kampanya sürecindeki hataları, yanlış açıklamaları nedeniyle birçok kez seçmenden özür dilemesi, muhalefetin Orban karşısındaki başbakan adayının ağırlığını azalttı.

Muhalefet liderleri arasındaki uyumsuzluk, muhalefetin toplam etkisini ne kadar azalttı?

Muhalefet liderleri ön seçim sürecinden başlayarak, seçim kampanyası boyunca bir türlü kendi aralarında bir koordinasyon oluşturamadılar. Pek çok kez aynı konuda farklı görüşler dile getirildi.

Elbette bu farklılıkların temelinde partilerin farklı ideolojilere dayalı politikalarının birbirinden hayli uzak olması yatıyordu. Ama muhalefet liderlerinin seçim gafları sadece bunlarla açıklanabilecek türden değil.

Ülkeyi birlikte yönetmeye, ağır memleket sorunlarını çözmeye aday liderlerin belli bir konuda birbirinden farklılıklar içeren açıklamalar yapması seçmende elbette güvensizlik yarattı.

Muhalefet liderleri bunun farkına vardıklarında tamamen geri plana çekilip kampanyanın görünürdeki temsil yüzünü sadece Peter Marki-Zay’a bıraktılar, ancak muhalefetin ortak başbakan adayının her konuda bol bol açıklama yapması ve bunların bir kısmının muhalefetin bileşenleri tarafından savunulamaması sorunlara neden oldu.

Seçim kampanyası boyunca zaman zaman muhalefet liderleri alttan alta diğer liderleri eleştiren açıklamalar da yaptılar. Bu ise seçmenin “kendi arasında bile anlaşamayan” partilere duyduğu güveni azalttı.

“Çok başlılık” gelişmeler karşısındahızlı tavır almayı engelledi mi?

Macaristan’daki seçim süreci savaş süreciyle de iç içe geçti. Aslında Rusya’nın Ukrayna’ya, tüm dünya tarafından mahkûm edilen kanlı bir savaş başlatması muhalefet açısından avantaj olarak değerlendirilebilirdi. Çünkü Viktor Orban iktidardaki özellikle son yıllarını Avrupa Birliği’ne karşı Rusya ile denge politikası inşa etmekte kullanmıştı.

• Macaristan’da Viktor Orban’ın zaferi AB için neden kötü haber?

Orban doğalgaz ve ham petrol alabilmek için Rusya’ya belli tavizler de vermişti. Her yıl tekrarlanan Orban ve Putin zirveleri ile iki ülke arasındaki ilişkilerin ulaştığı nokta, AB ve ABD tarafından Orban’ın eleştirilmesine neden oluyordu.

İşte patlayan savaş bu yakınlık nedeniyle Orban’ı zor durumda bıraktı. Ancak Viktor Orban, derhal yeni bir strateji geliştirdi:

“Savaşın dışında kalma, Macaristan’ı barış ve güvenlik içinde tutma” sloganını seçim sloganı haline getirdi. Devlet medyasının propaganda imkânları harekete geçirildi.

Muhalefet ise AB ve NATO çizgisinde kalmaya özen gösterdi. Ancak pratikte neler yapılması gerektiği konusunda kendi aralarında bir mutabakata varıncaya kadar FİDESZ propaganda mekanizması harekete geçmiş ve halkın gözünde muhalefet “ülkeyi savaşa sokmak istiyorlar” damgasını yemişti bile.

Negatif seçim kampanyası mı, program ağırlıklı pozitif kampanya mı?

Muhalefetin başarısızlığında belki de en önemli unsurlardan biri kampanyanın üzerine oturtulduğu ana ilkeydi.

Viktor Orban’ın sadece seçimlerde de değil, yıllardır her fırsatta sürdürdüğü kampanyaların en temel özelliği halkı bölen, düşman yaratan, toplumu kamplara ayıran”negatif” kampanyalar olmasıydı.

Bu kampanyalar karşı tarafı aşağılayan, zan altında bırakan, güvenilmezlik kuşkuları yaratan, farklılıkları dışlayan ve sonuçta kendi taraftarlarının saflarını, yaratılan korku çemberinde sıkılaştırmayı hedefleyen çalışmalardı.

Muhalefet son seçim kampanyasında Orban’ı kendi silahıyla vurmayı denedi. Birleşik muhalefetin tüm seçim faaliyetleri Orban rejiminin olumsuzlukları ve yolsuzluk, hırsızlık iddiaları üzerine kuruldu.

Muhalefet iktidara gelirse neyi nasıl yapacağı üzerine derli toplu bir program ortaya koyamadı. Elbette Orban’ın da sunduğu hiçbir program yoktu ama onun güvencesi, masaya koyduğu yıllardır denenen, sınanan kendi şahsıydı. Muhalefet ise bir kumar oynadı, Orban’ı eleştirmekten başka yapacaklarıyla ilgili masaya somut bir dayanak sunamadı.

Bu ise birbirinden ayrı kamplar halinde, kendi gerçeklerini yaşayan kesimleri birbirine yakınlaştırmaktan, henüz kararsız seçmeni ikna etmekten, toplumu bütünleştirmekten ziyade ayrışmayı derinleştirdi ve bundan kazançlı çıkan da, bu işi çok daha iyi yapan Viktor Orban oldu.

Tarık Demirkan – BBC

Macaristan’da tren ve kamyonun çarpıştığı bir kaza meydana geldi. Polis, başkent Budapeşte’nin 140 kilometre uzağındaki Mindszent yakınlarında gerçekleşen kazada çok sayıda ölü ve yaralı olduğunu bildiriyor.

Macaristan’da bir geçiş noktasında yolcu treni ile bir kamyonet çarpıştı. Macar polisi, kazanın başkent Budapeşte’nin 140 kilometre güneydoğusunda yer alan Mindszent yakınlarında gerçekleştiğini açıkladı.

Polis açıklamasına göre, yerel saatle sabah 07.00 sularında gerçekleşen çarpışmada çok sayıda ölü ve yaralı var. Kaza kamyonetin aksi yönde uyarıya rağmen hemzemin geçide girmesi sonucu meydana geldi.

Polis, trendeki 22 yolcudan ikisinin ciddi şekilde yaralandığını, sekizinin ise hafif yaralarla kazayı atlattığını aktardı. Kamyonettekilerin çoğu ise olay yerinde hayatını kaybetti. Macar medyası, kazada yedi kişinin yaşamını yitirdiğini yazdı.

Macaristan’da dün yapılan genel seçimlerinde 12 yıldır kesintisiz iktidarda olan Viktor Orban büyük bir zafer kazandı.

Sonuçlar henüz resmi olarak kesinleşmiş olmasa da, iktidardaki FİDESZ- Hristiyan Demokrat ittifakı 199 sandalyeli parlamentoda 135 milletvekili kazanarak, şimdiye kadar sahip olduğu üçte ikilik parlamento çoğunluğunu korumayı da başardı.

Altı muhalefet partisinin oluşturduğu muhalefet ittifakı ise seçmenden beklenen desteği göremedi. Muhalefet blokunun aldığı oy oranı, ittifakta yer alan partilerin ayrı ayrı katıldıkları 2018 genel seçimlerinde aldıkları oy toplamının da altında kaldı. Muhalefet ittifakı parlamentoda sadece 56 sandalye kazanabildi.

Kamuoyu araştırma şirketlerinin seçim araştırmaları, seçim öncesi gerçekleştirilen son yoklamalarda iktidar partisinin birkaç puan avantaja sahip olduğuna işaret ediyordu, ancak Viktor Orban’ın seçimleri bu kadar büyük bir farkla kazanabileceği beklenmiyordu.

Viktor Orban gayriresmi sonuçların ortaya çıkmasının ardından yaptığı ve taraftarlarının alkışlarıyla sık sık kesilen konuşmasında partisinin en zor koşullarda, tarihindeki en büyük zaferi kazandığını vurguladı. Orban taraftarlarına teşekkür konuşmasında sözlerine Avrupa Birliği’ne gönderdiği mesajla başladı. Orban “Öyle büyük bir zafer kazandık ki, bu zafer Ay’dan bile göründü, ama en azından Brüksel’den bu muazzam zaferin çok net görüldüğüne eminim, bu zafer yürekli Macar ulusunun zaferidir” dedi.

Muhalefetin adayı: Yenilgimiz ülkedeki demokrasi eksikliğinin sonucu

Muhalefet ittifakının ortak başbakan adayı olan Peter Marki-Zay ise seçim yenilgisini kabul ettiği konuşmasında kürsüye sadece aile üyeleriyle birlikte çıktı. Marki-Zay, muhalefetin yenilgisini ülkede demokrasinin eksikliği ile, iktidar ve muhalefetin sahip oldukları maddi imkânlar arasındaki farklarla ve Orban’ın yalana dayalı olduğunu iddia ettiği kampanyasıyla açıkladı. Taraftarlarına mücadeleyi bırakmama sözü verdi.

Muhalefet ittifakı içindeki diğer partilerin liderlerinin, ortak başbakan adayları olan Peter Marki-Zay’ın seçim sonrasındaki konuşmasında kürsüde yer almamaları ise dikkat çekti.

Seçim sonuçlarının ele alındığı ilk değerlendirmeler, Orban karşıtı partileri en sağdan en sola kadar çok farklı görüşlere ve programlara sahip olmalarına rağmen bir araya getiren ittifakın, bu partilerin tabanlarında gerektiği gibi hazmedilmediğine işaret ediyor.

Muhalefet blokunda yer alan aşırı sağ Jobbik partisinden, sol partilerle yapılan iş birliğine karşı olduğu için ayrılan radikal bir grup tarafından kurulan ve seçimlere katılan Memleket Partisi’nin, yüzde beşlik barajı aşarak sürpriz bir şekilde parlamentoya girmiş olması da bunun kanıtı olarak gösteriliyor.

Tarık Demirkan – BBC