![Türkinfo](https://turkinfo.hu/wp-content/uploads/2024/05/rsz_turkinfo_15_png.png "Türkinfo - \")
Budapeşte’de polise bıçakla saldırı: Bir ölü, iki yaralı
Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de bir kişinin, polis memurlarına saldırarak birini öldürdüğü, ikisini de yaraladığı belirtildi.
Polis açıklamasında, şüphelinin, polise ihbar edildiğinde Budapeşte’deki bir apartman binasına zorla girmeye çalıştığı kaydedildi.
Açıklamada, üç polis memurunun, şüpheliyi gözaltına almaya çalışırken bıçaklandığı, şüpheli, kaçmaya çalışırken dördüncü bir polis memuru tarafından ayağından vurulduğu ifade edildi.
Hastaneye kaldırılan polis memurlarından birinin hayatını kaybettiği açıklandı.
‘Macaristan’a eğitim desteğine hazırız’
Milli Eğitim Bakanı Mahmut Özer, Macaristan’a yaptığı resmî ziyarette Dışişleri ve Dış Ticaret Bakanı Peter Szijjarto ile bir görüşme yaptı. İki ülkenin eğitim alanındaki iş birliğinin ele alındığı toplantıda Bakan Szijjarto, Türkiye’nin eğitimde de çok ileri bir ülke olduğunu ve bu alandaki ilişkileri daha da artırmaktan mutluluk duyacaklarını söyledi. Özer, “Mesleki eğitimde her türlü desteği vermeye hazırız” dedi.
Bakan Özer, Macaristan Dışişleri ve Dış Ticaret Bakanı Peter Szijjarto ile heyetler arası bir görüşme gerçekleştirdi. Bakan Özer, Budapeşte ziyaretinde Bakan Szijjarto ile bir araya gelmekten mutluluk duyduğunu belirterek 2024 yılında diplomatik ilişkilerin kuruluşunun 100’üncü yıl dönümü vesilesiyle düzenlenecek karşılıklı etkinliklerin halkları daha da yakınlaştıracağına inandığını söyledi.
Türkiye – Macaristan Büyükelçi’den Anılar
9. Cumhurbaşkanı Demirel’in 1997 yılında Budapeşte’de Gül Baba Türbesi’ni ziyaretinden, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 2018 yılındaki ziyaretine kadar geçen 20 yıllık sürede Türkiye ile Macaristan arasındaki dostluk ilişkileri süratle gelişti, tüm dünyaya örnek olacak bir seviyeye ulaştı.
Bu güçlü dostluk ilişkilerine mütevazı bir katkı oluşturur düşüncesiyle, Budapeşte Büyükelçiliğim döneminde yaşadığım ilginç olayları, zaman zaman karalayıp bir kenara koymuştum. Şimdi bu anılarımı yayımlamanın vakti geldi kanısındayım. Anılarımın daha iyi değerlendirilebilmesi için, Türk-Macar ilişkilerinin tarihi geçmişiyle ilgili birkaç derlemeyi de ilave etmemin yararlı olacağını düşündüm. Okuyucuların ve özellikle genç meslektaşlarımın ilgiyle karşılayacaklarını umarım.
-Ender Arat
(Tanıtım Bülteninden)
- Kitap Adı Türkiye – Macaristan Büyükelçi’den Anılar
- Yazar Ender Arat
- Yayınevi Luna Yayınları
- Dil Türkçe
İMZA GÜNÜ
19 Ocak 2023 Perşembe
Ankara
Macaristan, Kosova’nın olası AB üyeliğine karşı oy kullanacağını açıkladı
Macaristan, Sırbistan’a desteğini bir kere daha göstererek Kosova’nın Avrupa Birliği’ne üyeliğinin oylanması halinde hayır oyu kullanacağını açıkladı.
Macaristan Dışişleri Bakanı Peter Szijjarto, Kosova’nın Avrupa’nın çeşitli kuruluşlarına vaktinden önce kabul edilmesinin Sırbistan ve Kosova arasındaki uzlaşma arayışlarına zarar vereceğini söyledi.
Bakanın bu açıklamaları iki ülke arasındaki gerilimin ABD ve AB’nin arabuluculuğunda geçici olarak dindirilmesinden bir hafta sonra geldi.
Macaristan’da enflasyon yine rekor kırdı
Aralık ayı rakamlarına göre enflasyon Macaristan’da son 26 yılın en yüksek oranına ulaşarak yıllık % 24,5 oldu.
Enflasyon artışında daha önceki aylarda olduğu gibi % 44,8 ile gıda sektörü, ve % 55,5 ile elektrik, gaz ve su gibi hane giderleri başı çekti.
Böylece Avrupa Birliği içinde Macaristan enflasyonun en yüksek olduğu ülke haline geldi.
Avrupa’da para birimi olarak Euro’nun kullanıldığı ülkelerde ortalama enflasyon % 9,2.
Bazı Avrupa ülkelerinde enflasyon oranları da şöyle: Almanya: % 9,6, Fransa: % 6,7, İtalya: % 12,4, Slovakya: % 15, Slovenya; % 10,8, Avusturya: % 10,5.
Küresel enerji krizi ve Macaristan’a yansımaları
Dış politika eksenine ulus odaklı çıkarları koyması ve Rusya ile giderek yakınlaşması sonucu AB ile iplerin gittikçe gerilmesine sebebiyet veren Macaristan, enerji krizini diğer Avrupa ülkelerinden bir nebze daha hafif atlatacağının sinyallerini verdi.
Bugünlerde tanık olduğumuz tarihin ilk küresel enerji krizi 1970’lerdeki Petrol krizini akıllara getirse de şimdiki kriz jeopolitik yönlerden çok boyutlu olması itibariyle 1970’lerden oldukça farklı bir tablo çiziyor.
Ukrayna Savaşını takiben Avrupa-Rusya enerji ilişkilerindeki kırılmalar krizin temel nedeni olsa da unutmamak gerekir ki geçtiğimiz yıl COVID-19 sonrası enerji piyasalarındaki arz-talep dengesizliği sebebiyle Avrupa, Ukrayna savaşını zaten hâlihazırda olumsuz enerji piyasası koşullarında karşılamıştı.
Avrupa için Ukrayna Savaşı bir değerler ve çıkarlar çatışmasına dönüşmüş hâlde iken Rusya ile olan yakın ilişkileri ve Rusya’ya yönelik yaptırımlara karşı eleştirel tutumu nedeniyle, Macaristan, çoğu zaman AB içinde bir Truva atı olarak nitelendirilmekte.[1] Mayıs ayında Ukrayna savaşı sebebiyle ilan ettiği OHAL durumunu bu kez de enerji kesintisi tehdidi sebebiyle yineleyen Başbakan Orbán, verdiği demeçlerde enerji krizi ve yüksek enflasyonun sebebini Ukrayna Savaşı’nın yanı sıra AB’nin Rusya’ya yönelik yaptırımlarıyla da ilişkilendirmekte. Aynı zamanda yaptırımları iki ülke arasındaki barış müzakerelerinin de önünde bir engel olarak lanse etmekte.
Bu sebeple geçtiğimiz aylarda Orbán ile AB arasında pek çok restleşme yaşandı. Orbán’ın en sert ifadelerinden bir tanesi ise ‘Rusya Avrupa’ya diz çöktürdü’[2] şeklindeki çıkışıydı. Böyle sert restleşmelerin had safhada olduğu gergin bağlamda, AB, Macaristan ile ilgili hukukun üstünlüğü konusundaki uzun süredir süregelen endişeleri sebebiyle Macaristan’a sağlanacak Birlik fonlarının 6,3 milyar Euroluk kısmını askıya almaya karar verdi.[3]
AB ile Orban 2023’te barışır mı?
Macaristan uzun zamandır tarihinin en kötü ekonomik krizini yaşıyor. Dış politikada izole olmuş durumda. Orban ne kadar dayanır? DW, Macar uzmanlara 2023 yılına ilişkin tahminlerini sordu.
Macaristan Başbakanı Victor Orban, bugüne dek gerek iç, gerek dış politikada, gerek ekonomik gerekse sosyal alanda, iktidarını tehdit eden pek çok krizi atlattı. Ancak şimdi on üç yıllık iktidarı boyunca karşılaştığı en büyük zorlukla karşı karşıya. Dolayısıyla 2023, adı Avrupa’da illiberalizmin yükselişiyle birlikte anılan siyasetçi için belirleyici bir yıl olabilir.
Macaristan, 2008/2009 yıllarındaki küresel mali krizin etkisiyle iflasın eşiğine gelmesinden bu yana en kötü ekonomik kriz ile boğuşuyor. Ulusal para birimi forint son aylarda büyük değer kayıplarına uğradı. Yüzde 20’yi aşan enflasyon ülkede giderek daha fazla insanı yoksulluğa sürüklüyor. Gıda ve akaryakıt fiyatlarına getirilen sınırlamalar beklenen etkiyi göstermedi ve reel sosyalizmin sona ermesinden bu yana ilk kez tedarik sıkıntısı baş gösterdi.
Sosyo-ekonomik alanlarda yaşanan bu zorluklara ilaveten AB, hukukun üstünlüğü ilkesinin uygulanmasında yaşanan sıkıntılar nedeniyle Macaristan’a ayrılan milyarlarca euroluk fonunun büyük bir kısmını kesti. Ayrıca Brüksel’den yapılacak tüm ödemelerin tamamen iptal edilmesine kadar varan daha ağır yaptırımların da yolda olduğu mesajı verildi.
Tüm bunların yanında Orban hükümeti, Rusya yanlısı tutumunu sürdürmesi nedeniyle dış politika da Avrupa’da her zamankinden daha fazla izole edilmiş durumda.
Macaristan, Rusya’ya yönelik yaptırımları reddeden tek AB ülkesi. Ukrayna’ya kendi toprakları üzerinden silah sevkiyatını da yasakladı. Kiev’e yapılan milyarlarca euroluk AB yardımına ise gönülsüz onay oy verdi.
Orban bu tutumuyla AB içinde yalnızlaştı.